Als wer noch Kenger woare, woare wer op en Stroat to huus, wo vüel Kenger levde. So koam et, dat die Jruete emmer kleen Jeschwister an de Klepp haue, op di man oppasse moß. Wenn ener möt ene Ball oder e Selke oder Jlanzbelder ut et Huus jing, woar janz flott en jruete Koppel tesame, on di Kleene dorfte „vor de Hongert” mötlope. Ens hant wer Versteäke jespelt, on jeder e joot Versteck jefonge. An deä Dach hot min Mutter jewäsche on di Kellerdüür stong op, domöt deä Schwaam aftrecke konnt. Dat isere Öfke, wo di Wäsch drop heet jemäkt […]
Di Industrie-Baan
Als wer noch Kenger woare, jinge von deä Jüterbaanhoff bes henger deä Hammerschanz Rangierjleise. Doa woar Daach on Neit Spektakel on Krach, ävver doadraan woare wer jewennt. Woa hüüt die Hüüser von der Alsbach stonnt, woare Schiene on Jeleise, doa fuhr och di Nuußer Klemp af över Donk on Neuwerk. Hüüt jeht die Streck över Jlabbach. Doa woar ene Anschloß, deä jing dur deä Düpp noa Elkan pn Kaisers‘ Zolllager, no ligge dii Schiene bloß noch aan dpe “ Recycling G.m.b.H.“ aan deä Schrottplaaz. Een angere Streck leep dur dii Schanz on deä klene Tunnel aan deä Beäkstroat dur et […]
Deä Schoersteen
Seit de Mensche Füür kenne, hant se et üeverall injesotte: För et Koake, sich te wärme on later, för Kueper on Iiser ut et Erz te hoale. Ävver woa Füür is, jöff et och Qualm. Be e Lagerfüür av be et jrille träck deä Qualm noa boave af. Doch en en Jrott av en en Höel, woa di Urmensche levete, moß deä Qualm aftrekke könne; entweder an deä Injang av dur e Loak in de Dekk. Später, als man Hüüser av Hötte uut Holt on Steen baue ding, word och deä Kamin erfonge. Et Huus kreech ene Kamin, deä Schmed […]
Deä Föschreier
He am Niederrhein an Seen on Sumpfjebiete jöff et wör ennije Arten van Reier on och van verwandte Vüejel. Dat woar vör ennijer Tiijt net sue, doa moß man schon jenau hinkieke öm ene Silber-, Jrau- av Schwarzreier on ennije angere miir te fenge. Deä NABU sett sich doavür en, dat di Vüejel he wör onjestürde Brutjebiite kriije. Ose Föschreier is deä Jraureier, on deä is an deä De-Witt-See on an de Nette wör oft te fenge. Di Reier jont alleen op Futtersuche, leäve ävver en Koloniie, woa se di Jonge optrekke on et Naits erömhokke. Janz selde süüt man […]
Di Hött
Jede Mensch brukt en Hött, wo heä janz onjestüürt vör sich sin kann on van niemes belästicht wörd. In en kleen Woanes is dat net so effe, vör jedem e Eckske te fenge, woa man ens alleen sin kann. Dat Wort „Hött” is vör völl te jebruuke. Dat kann e kleen Hüske sin, en Badehött av Jaarthött, av och ene Platz, wo allerlei Kroam av Zeuch, wat net immer parat sin mot, ongerjebreit is. On di Hött mot af on to opjerümmt werde, sons fenk man am Eng jarnix miir. Min Oma had in deä Jaart en kleene Laube mot […]
Dat Müske
Müs fongk ich als Kenk emmer eklig. All di Sare on Märches met Müs, di ich jrad leäse kues, hade et mich aanjedon, sue di Jeschichte van Hatto von Mainz, deä unbarmherzije Bischoff, deä von Müs opjefreäte woard on dat Beldche von Gertrud von Nivelles, an deren Stab di Müs erop Iepe. Avver wenn mich dann Mama en deä Keller schekte, öm e Körfke Eäpel erop to hoale oder e paar Briketts, han ich emmer laut jesonge, öm di Müs te verdriive. Di Eäpel av di Muure let ich lieje, di woare mich te fies vör entepacke. Als ens wör […]
Dea dredde Plöck
Dat Wort Plöck kömmt eijentlich ut de Landwirtschaft on sett jet uut övver deä Buer on de Ernte. Dat erschte Jras, dat jemett wört, is et Bäste on brengt deä jrötzte Ertrag on et meeste jesonge Voer. Wenn later dat Jras noajewaaße es, also deä tweide Plöck, löt sich dat Heu och noch joot verwaare on verbruuke. Latere Ernte send et mees net mir sue riiklich. Em överdrarenen Sinn mint „deä dredde Plöck” ene jet äldere Mensch, wenn heä wör „Frühlingjefühle” krett on noch ens freie jeet. Suejet passiiret minne Opa met veeronsevenzich. Oma woar twie Joar duet on heä […]
Di Wäärungsreform
Als deä Kreech op Eng aanjing, kues man sojar op Leävensmiddelkaarte on Bezuchsschiine net mer dat kriije, vör wat man bezuchsberechticht woar. Wör wäßelte os av, min Schwester on ich met min Mama, on stinge stondelang vör di Jeschäfte, vör e paar Eäpel, Eier av Bruet te kriije. Op deä Schwottmaart moß man düür betaale av tuusche könne, wenn man jet ut de Rei han wollet. Weil minne Vadder net rooke ding, woord di Rookerkaart teäje Eäpel on Jemöös on Bruet on sue Denge jetuusch. Mama vuur noa di Verwandte noa et Erkelenzer Land, öm te hamstere. On dann koam […]
Dat Vengerhötche
Als Kenk hab ich emmer jeär vör mich en de Eck jeseäte on vör min Pöppkes jehäkelt on jestrick, av ut kleene Stoffafvällkes e Kledsche jenett. Doabee han ich mich männich Kiir en di Vengere jestoake on dat hät emmer jeblot. Mama had damals ene Vengerhot ut Aluminium met boave e paar Küllkes dren; dat sollet wal Verziirung sin, ävver enes Dares han ich, als ich deä Vengerhot stikkum erutjeholt had, di Noal dur sue en Stell durjestuete, on di Noal stoak en mine Fenger. Oane Hölp jing di net miir erut. Min Oma haad van mi Pech jehüürt, se […]
Dii Botterramm
Oft, wenn ich dat Wort „Botterramm” vör e „Butterbrot” hüer, dann fällt mich mine Broer en, wii heä so elf Joar alt woar. Doa woar heä met sine Frönk Ferdi op en janz dolle Idee jekomme. Di twie trocke di Donk erop, bis be di Buure. Di ävver woare öm des Tiit op et Feld en deä Bau. Bloß be Möllemann woar dat „Pflichtjahrmädchen“ en de Stuev. Pech vör di twie woar, dat dat ausjerechnet di Söster van Ferdi woar, on Jlöck, di Buurelüüt woare op et Feld. Di twie stotterte jet van Honger on Duersch, on dat se te […]